صفحه اصلي اطلاعات توريستي تورها رزرو هتل اخبار درباره ما تماس با ما
فارسي     English   
خبرنامه
ايميل:

ثبت نام براي خبرنامه و SMS

اماكن توريستي
کاخ دولما باغچه
موزه رشت
خانه طباطباییها
قره‌ کلیسا
مسجد نگارا

اهواز
اَهواز مرکز استان خوزستان دومين شهر بزرگ ايران از لحاظ وسعت پس از تهران و ششمين شهر بزرگ ايران از نظر جمعيت مي‌باشد. شهر اهواز از نظر جغرافيايي در ۲۱ درجه و ۲۰ دقيقه عرض شمالي و ۴۸ درجه و ۴۰ دقيقه طول شرقي قرار گرفته‌است و در بخش جلگه‌اي به ارتفاع ۱۸ متر از سطح دريا واقع مي‌باشد. مساحت شهر اهواز ۲۰۴۷۷ هکتار است که فقط ۶۹۲۳ هکتار آن در بافت شهري قرار گرفته‌است طبق آمار رسمي دولت ايران در سال ۱۳۸۵ خورشيدي جمعيت شهر اهواز بالغ بر ۱۳۳۸۰۰۰ نفر است. [1]

رودخانهٔ کارون، بلندترين و پرآب‌ترين رود ايران اهواز را به دو قسمت شرقي و غربي تقسيم کرده. اهواز يکي از مهم‌ترين مراکز صنعتي ايران است و همين امر سبب شده که مهاجران بسياري را در خود بپذيرد. شهرهاي اطراف اهواز عبارت‌اند از: شهرهاي تاريخي دزفول و شوشتر و شوش در سمت شمال، رامهرمز در شرق، ماهشهر، شادگان و خرمشهر در جنوب و دشت آزادگان در سمت غرب.

همچنين وجود کارخانه‌هاي عظيم صنعتي و شرکتهاي بزرگ نفتي و غير نفتي ايراني و خارجي و نيز وجود ارازي وسيع کشاورزي و رودخانه کارون بزرگترين و پر آب ترين رودخانه کشور و... اين شهر را بعنوان يکي از برجسته ترين شهرهاي اقتصادي ايران که سهم بسيار زيادي را در اقتصاد ايران دارا مي‌باشد تبديل کرده‌است، چنانکه به آن قلب تپنده اقتصاد ايران نيز گفته مي‌شود

اهواز کنوني محور ترانزيتي بسيار مهمي است که از راههاي زميني و ريلي و هوايي ديگر شهرهاي ايران را به بنادر مهمي مانند ماهشهر و آبادان و بندر امام خميني و خرمشهر به عنوان مرزهاي آبي و شلمچه و چزابه بعنوان مرزهاي زميني با کشور عراق متصل مي‌کند که بر اين اساس جادههاي منتهي به اهواز هميشه داراي بار سنگين ترافيکي مي‌باشد.

تاريخ اهواز
[ويرايش] پيش از اسلام
در زمان عيلاميها در حدود شهر کنوني اهواز شهري بنام اوکسين قرار داشته‌است اوکسين احتمالاً تلفظ يوناني اوز يا هوز است مراد از آن همان خوزستان است. در زمان هخامنشيان هووج يا خوجستان يا همان هوجستان خوانده مي‌شود و داريوش کبير در کتيبه بيستون خوزستان را به همين نام هووج نام برده‌است. خوز به معني نيشکر و خوزستان به زبان ايلامي شکرستان است. در زمان اردوان چهارم از سلسله اشکاني اهواز مدتي پايتخت بوده‌است. در جنگ اردشير بابکان و اردوان پنجم که در رامهرمز صورت گرفت و اردشير بر اردوان غلبه کرد اهواز صدمات بسياري ديد. اردشير بابکان موسس دودمان ساسانيان در محل قديمي شهر اهواز دو شهر بنا نهاد که در يکي از آنها بازاريان سکونت داشتند و در ديگري بزرگان و اشراف. در زمان ساسانيان بويژه در زمان اردشير بابکان و پسرش شاپور اول بر روي کارون در حدود اهواز سدهاي زيادي ساخته شد از جمله سد اهواز يا بند اهواز که به سد خداآفريد هم معروف بود و توسط اردشير بابکان ساخته شد. کانالهاي آبياري و نهرهاي مختلف که از سد مذکور منشعب شده بود باعث آبياري کشتزارها و نخلستانها و در نهايت سرسبزي و خرمي اهواز شده بود مثل نهر شاهجرد که در بالاي سد اهواز از کارون جدا مي‌شد و از داخل بخش قديمي شهر عبور مي‌کرد و آن را به دو بخش تقسيم مي‌کرد: بخشي که بين نهر شاهجرد و رود مسرقان (گرگر) بود که اصل شهر اهواز و در واقع هسته اوليه و بافت قديمي شهر و در حدود کوهپايه واقع شده بود. حدود محله کارون کنوني اهواز و منبع آب و بازار و مسجد جامع شهر آنجا بود لذا آن را مدينه يا شهر مي‌گفتند و در قسمت شرق نهر شاهجرد بود و قسمت ديگر به نام الجزيره يا جزيره که بين شاهجرد و کارون اصلي واقع شده بود ناميده مي‌شد و در واقع بخش غربي اهواز قديم بود (حدود بخش مرکزي و کنوني شهر مثل باغ شيخ و نادري و ۳۰ متري و باغ معين و خيابان۲۴ متري) آثار نهر شاهجرد هم اکنون در محله اهواز قديم کنوني بين خزعليه (خرم کوشک) و اهواز وجود دارد.

دوران اسلامي
در وقايع اسلامي اهواز بدست ابوموسي اشعري والي بصره به فرمان عمر بن الخطاب در سال ۱۷ هجري قمري فتح شد. در اثر اين حمله بخش اشرافي‌نشين شهر که به هرمز اردشير موسوم بود به کلي ويران شد ولي بخش بازاري آن باقي ماند و اين بخش همان اوز يا هوز است که در قرن اول هجري به نام اوليه اهواز خوانده مي‌شد.

در زمان بوييان اهواز به تصرف آنان درآمد و تحت حکومت آل بويه قرار گرفت. در سده ۴ هجري عضدالدوله ديلمي (فنا خسرو) اقدام به مرمت و آباداني اهواز کرد و شبکه‌هاي آبياري را مرمت کرد و پل معروف هنوان اهواز را از نو ساخت. اهواز در اين دوره به حدي آباد و حاصلخيز شد که مقدسي آن را انباره بصره گفته‌است محله شرقي اهواز در اين دوره بنا و با پلي جزيره‌اي که در ميان کارون به نام دجيل قرار داشت به محله ناصري بعدي وصل شد.

ياقوت حموي و حمزه اصفهاني و مقدسي گويند: «اهواز قديم به وسيله نهر شاهجرد به دو محله بزرگ تقسيم شده بود محله غربي که بين رودخانه و نهر شاهجرد واقع و جزيره خوانده مي‌شد و محله شرقي که در پاي کوه و بازار و مسجد جامع در آن بنا شده بودند و به اصطلاح شهر يا مدينه خوانده مي‌شد. شهر شاهجرد در بالاي سد اهواز از کارون جدا و روي به طرف شکاره کنوني مي‌رفت. لفظ اوباره که اکنون محلي است در اهواز در جنوب خيابان ۳۰ متري به معني آب باره و محل عبور آب است که يادآور همان نهرهاي شاهجرد و غيره‌است.»

ابن منشاد مي‌نويسد: «اهواز شهر بزرگي است، مردمش زرتشتي و مسلمان و انبار کالاها و فرآورده‌هاي خوزستان شکر، بافته‌هاي پشمي، جامه‌هاي ديبا، پارچه‌هاي کنفي و ديگر محصولات را از همه شهرهاي ايران به اهواز مي‌آورند و از اين شهر و به وسيله کشتي از راه خليج فارس به هندوستان و چين و از راه بصره و عراق و اصفهان به ساير کشورهاي جهان حمل مي‌کنند. بازرگانان و سوداگران و بيگانگان در اين شهر سود بسيار مي‌برند. نام اهواز با کالاهاي شکر و پارچه، در همه جهان مشهور و به بزرگي موصوف بود و به همين جهت عرب‌ها اين شهر را «سوق‌الاهواز» ناميده‌اند.»

از قرن ششم هجري قمري به بعد به علت خراب شدن سد شادروان و همچنين جنگل‌ها و اغتشاشات داخلي و بروز بيماري‌هاي وبا و طاعون، اهواز رو به خرابي رفت تا آن که در سال هزار و سيصد هجري قمري هم‌زمان با حفر کانال سوئز و توجه اروپائيان رونق تازه‌اي گرفت. ناصرالدين شاه قاجار هم از اين فرصت براي گسترش کشتيراني بر روي رود کارون استفاده کرد و توسط والي خوزستان در کنار اهواز قديم بندرگاهي به نام «بندر ناصري» احداث کرد. در پي احداث اين بندر نام اهواز به «ناصريه» تبديل شد ولي در دوره پهلوي به نام قديمي «اهواز» خوانده شد.

کشتيراني در خوزستان از طريق رود کارون صورت مي‌گرفته و ناچاراً دو بخش بوده‌است. در شاخه کارون شمالي از شوشتر تا اهواز و در شاخه جنوبي از اهواز تا خليج فارس کشتيراني مي‌شده. و به اين دليل بوده‌است که در مسير کارون در محل کنوني اهواز صخره‌اي بزرگ است که عبور کشتي از آن ناممکن است و کشتي‌هايي که از شوشتر مي‌آمده‌اند در محل اهواز بارها را به کشتي ديگري در سمت ديگر صخره منتقل مي‌کرده‌اند. اين کار باعث بوجود آمدن انبارها و کاروانسراهاي بسياري در اهواز شد و يکي از دلايل رونق تجارت در اهواز هم همين امر بوده‌است. در شوشتر اسنادي به دست آمده که حاکي از تجارت دريايي با دورترين بنادر دنيا است و اين امر جز با وجود بندري در کنار صخرهٔ پيش گفته براي تخليه و بارگيري مجدد ميسر نمي‌شده‌است.

به نوشتهٔ کسروي اهواز نوين پس از اعطاي اجازه ناصرالدين شاه به خارجيان براي کشتيراني در قسمت جنوبي کارون رونق دوباره يافت زيرا وجود رشته سنگي در محل کنوني پل هفتم مانع از ادامه مسير کشتي‌ها به قسمت‌هاي بالا دست کارون مي‌شد وکشتي‌ها ناچار بودند بار خود را در اين سوي صخره تخليه کنند وسپس به کشتي‌هايي که در آن سوي صخره بود منتقل کنند. کم کم ساختمانها و تأسيساتي در اين قسمت بوجود آمد و رونق آن هر روز بيشتر مي‌شد. قسمت شرقي شهر ابتدا شکل گرفت و محلهٔ عامري و خيابان ۲۴ متري تقريباً اولين قسمت‌هاي اهواز جديد بودند.

درگيري‌هاي مختلف دوران مشروطيت و وضع اسف بار ايجاد شده در دوران قاجاريه در شوشتر و شيوع طاعون مهلک در آخرين سالهاي قرن ۱۳ شمسي، همچنين برچيده شدن کشتيراني در کارون شمالي از يک سو و رونق اقتصادي اهواز از سوي ديگر باعث شد تا مرکزيت خوزستان در آغاز حکومت پهلوي از شوشتر به اهواز منتقل شود.

اهواز امروز
اهواز امروز شهري بزرگ و پهناور است که در دو سوي رود پر آب کارون واقع شده‌است. در قسمت غربي شهر محلات مسکوني پر جمعيتي مانند کمپلو، گلستان، کيانپارس،کيان آباد و... قرار دارد امانيه و فلکه ساعت هستهٔ مرکزي قسمت غربي را تشکيل مي‌دهند. قسمت شرقي شهر بيشتر بازار و مراکز اقتصادي شهر را در خود جاي داده، خيابان‌هاي نادري (سلمان فارسي) و امام (پهلوي سابق) و آزادگان (۳۰ متري سابق يا رضا شاه کبير سابق) و شريعتي (۲۴ متري سابق) مرکز قسمت شرقي شهر هستند و همچنين محله‌هاي معروف کوروش، زيتون کارمندي، شهرک نفت در اين قسمت از شهر واقع اند. پروژه‌هاي بزرگي در اهواز در حال احداث هستند که با افتتاح آنها چهره شهر و وضعيت حمل و نقل شهري اهواز دگرگون خواهد شد.مهمترين اين پروژه‌ها اتوبان کمربندي اهواز، پل هشتم کارون و مترو اهواز مي‌باشند.

پل‌هاي اهواز
يکي از مهمترين جاذبه‌هاي گردشگري شهر اهواز پل‌هاي اهواز هستند. هم اکنون ۷ پل بر روي کارون در اهواز وجود دارد که از اين ميان پل سفيد (پل اول) و پل هفتم به دليل سبک خاص مهندسي و طراحي منحصر بفرد، چشم انداز زيبايي به شهر داده‌اند. هفتمين پل اهواز با نام پل ششم يا پل فولاد نيز به تازگي به بهره برداري رسيده‌است. همچنين در حال حاضر عمليات ساخت پل جديدي به روي رودخانهٔ کارون در شهر اهواز در حال اجراست. اين پل که بزرگترين پل کابلي ايران خواهد بود پيچ استاديوم را به خيابان زند در قسمت شرقي شهرمتصل مي‌کند و تا حدودي از بار ترافيکي ديگر پلها مي‌کاهد.

عمليات ساخت دو پل ديگر نيز بر رودي اتوبان کمربندي اهواز در حال اجراست که پيش بيني مي‌شود عمليات ساخت اين دو پل تا پايان سال ۸۶ خاتمه يابد.ساخت اين دو پل تاثير به سزايي در کاهش ترافيک شهر اهواز به ويژه بر روي پل سوم اين شهر خواهد داشت.

  
پارس


فجر


  

 

 
Powered By www.sama-agency.com